Vestingsbouw directe omgeving Gent.

Deze reportage geeft u de locatie weer van in totaal nog 2 bestaande schuilstructuren in de directe omgeving van het spoorwegstation van Dendermonde. Deze konden beiden nog teruggevonden en bezocht worden anno 2026.

Het eerste structuurtje is een kleine 1-mansschuilplaats, het tweede een buisstructuur van het type Duffeleer.

Daarnaast is allicht nabij het oude stationsgebouw nog een restant van wat ooit een onderdeel was van een publieke schuilplaats voor 1 persoon, terug te vinden.

Het hierbij bekeken terrein loopt vanaf de spoorwegovergang ter hoogte van de Boonwijkstraat tot de spoowegovergang aan de Hullekensstraat.

Overzicht van de schuilstructuren nabij het station van Dendermonde:

• 1-mansschuilplaats achteraan perron 5-6
• buisstructuur langs de werkhuisstraat
• Restant van 1-mansschuilplaats bij oude stationsgebouw

Op onderstaande luchtfoto's kan u op de stipjes drukken en zo uitkomen bij de schuilstructuur die aldaar is gelokaliseerd.

De positionering van de bunkertjes is vrij correct indien u gebruik maakt van de standaard Internet Explorers en bv firefox. Google Chrome geeft in dit geval afwijkende positioneringen van de bunkers op de foto's. Hetzelfde zou zich ook kunnen voordoen met nog andere internet-explorers. Mijn excuses voor dit ongemak.

Korte beschrijving van het station van Dendermonde en de bijhorende nog aanwezige schuilstructuren

In 1837 onstond het station van Dendermonde op de lijn 53 die Mechelen met Gent-Zuid verbond. Het eerste station was een volledig in hout opgetrokken station.

Postkaart van oude originele station van Dendermonde uit 1880 (Collectie Nels)

Dendermonde werd al vrij snel een centraal knooppunt.

• Via lijn 57 werd het in 1853 verbonden met Aalst en 1856 met Lokeren.
• Via lijn 56 werd vanaf 1877 verbonden met Hamme en Sint Niklaas.
• Via lijn 52 werd het in 1880 verbondem met Puurs en Antwerpen-Zuid.
• Via lijn 60 werd het in 1881 verbonden met Asse en Brussel-Noord

In 1849 werd een nieuw bakstenen stationsgebouw opgetrokken nabij het houten station. Dit nieuwe bakstenen gebouw diende in feite niet echt als station voor de passagiers maar als woning voor de stationschef. Het oudere houten stationsgebouw bleef de echte functie van station uitoefenen.

Het nieuwere stationsgebouw is trouwens allicht van de hand van dezelfde architect als deze die ooit het station van Wetteren bouwde. Het toont er dan ook sterke gelijkenissen mee. Dit gebouw bestaat anno 2026 nog als vervallend gebouw.

Vanaf 1957 zouden echter de spoorwegverbindingen naar Dendermonde opnieuw geleidelijk afgebouwd worden. Als eerste werd het reizigersverkeer op lijn 56 richting Hamme en Sint Niklaas gestopt.

In 1964 werd ook de rechtstreekse lijn 57 met Aalst stopgezet en uitgebroken. Deze lijn liep ongeveer parallel aan de westkant van de steenweg van Oudegem naar Aalst (huidige N406). Ze is alvast heden niet echt meer nog in het landschap terug te vinden.

De spoorlijn 52 richting Puurs is heden ook enkel nog in gebruik als toeristische stoomtreinlijn.

De nog aanwezige schuilstructuren

Er konden bij de prospectie naar schuilstructuren voor spoorwegpersoneel in 2026 nog 2 structuren en 1 merkwaardige restant teruggevonden worden.

Achteraan het perron van de sporen 5 en 6 staat nog een zeer intact 1-mansschuilstructuurtje.

Nabij het rangeergedeelte op een ouder spoorwegsterrein langs de Werkhuisstraat, ligt nog een buisstructuur van het type Duffeleer.

Heel merkwaardig is ook dat bij het oude en nu vervallen stationsgebouw van 1849 allicht als een watervat onder de dakgoot, nog de omgekeerd staande metalen kooi is van een 2e 1-mansstructuur die allicht ooit ergens in de stationsbuurt van Dendermonde stond.

Zoals steeds bij dergelijke structuren, dienden ze voor de directe bescherming bij luchtaanvallen van het tewerkgesteld spoorwegpersoneel. Eigenlijk zelfs in mindere mate maar voor de reizigers. Deze dienden in het algemeen nog gebruik te maken van nog eens aparte bestaande publieke schuilplaatsen in de buurt van het station. Ze dateren dan ook allen van allicht rond 1942 - 1943 toen steeds meer en meer de spoorweginfrastructuur, ook gebruikt door de Duitse bezetter voor zijn militaire transporten, courant het doelwit werd van geallieerde luchtbombardementen.

Alle verdere details, eventueel toch nog vergeten structuren of locaties waar er ooit nog stonden nabij de stationsbuurt van het station van Dendermonde, zijn dus zeker aanvullend welkom op info@bunkergordel.be

Op deze link meer details over de Luchtbeschermingsmaatregelen te nemen tijdens de Duitse bezetting nabij spoorweginfrastructuur op basis van een Duitse nota hierover uit 1942.

Gebruikte bronnen

• Wikipedia - station Dendermonde
• inventaris.onroerenderfgoed.be/erfgoedobjecten/48871